Overzicht beleidsindicatoren

De beleidsindicatoren van dit programma (apparaatskosten, bezetting, externe inhuur, formatie en overhead) zijn niet opgenomen op waarstaatjegemeente.nl. Daarom zijn niet alle waardes gevuld.
De apparaatskosten zijn becijferd door een totaaltelling van salarissen, inhuur, P&O, Huisvesting, Intern Beheer en I&A. Wordt uitgedrukt in € per inwoner.

De bezetting per 31-12-2025 bedraagt 360,98 fte. Uitgedrukt per 1.000 inwoners is dat 8,02. De bezetting met eigen medewerkers is de afgelopen jaren (2022-2025) toegenomen. Dit houdt verband met uitbreiding van de formatie, gehonoreerd in eerdere meerjarenbegrotingen.  

Het gaat hier om het bedrag van de totale inhuur als % van de loonsom. De inhuur is inclusief inhuur ten laste van projecten, GREX, investeringen en inclusief inhuur wegens ziekte. De externe inhuur is als gevolg van inhuur op projecten en vacatures in de reguliere formatie hoger dan ons streefcijfer. In de huidige krappe arbeidsmarkt blijft het een uitdaging om personeel aan te trekken. Om het werk toch gedaan te krijgen, zijn we genoodzaakt externe inhuur in te zetten. Kijkend naar de totale uitgaven is in 2025 vergeleken met 2024 minder uitgegeven aan inhuur derden.  Het percentage is gedaald van 34% naar 26%. Totale inhuur in 2025: € 9.898.000. Totale inhuur in 2024:  € 11.501.000.

De vastgestelde formatie per 31-12-2025 inclusief de RDL is 396,23 fte. In deze indicator wordt de formatie uitgerekend per 1.000 inwoners. Afhankelijk van veranderingen en ontwikkelingen in het takenpakket van gemeenten in de nabije toekomst kan deze indicator wijzigen.

Het totaal van de loonkosten, kosten van ICT, P&O, facilitaire zaken, huisvesting en overige overhead wordt uitgedrukt in een % van de totale lasten. De berekening van overhead sluit aan bij het taakveld 0.4 overhead.
De gevolgen van diverse organisatorische en externe ontwikkelingen zoals datasturing, informatisering & automatisering, gehonoreerde uitbreiding van formatie en organisatieontwikkeling zijn meegenomen in de overhead.

We zitten met de diefstallen laag in Zevenaar ten opzichte van het Gelders gemiddelde. Samen met de buurtwhatsappgroepen, politie en gezamenlijke acties proberen we inwoners te waarschuwen voor inbraken.

Dit is een KPI die aansluit bij de prioritering uit de Integrale Veiligheidsagenda (2023-2026). Het is geen verplichte BBV-indicator. Het vervaardigen, handelen en bezitten van drugs is strafbaar gesteld als misdrijf. Het aantal door de politie geregistreerde drugsdelicten in Zevenaar ligt onder het Gelders gemiddelde. We zetten met onze preventieve ondermijningsaanpak in op het voorkomen van onder meer drugsdelicten, maar in ons gebied is het zeker een probleem. De investeringen die we doen om de ondermijnende criminaliteit tegen te gaan heeft mogelijk gezorgd voor een daling van het aantal drugsdelicten.    

Zevenaar scoort onder het Gelders gemiddelde. We blijven sturen op een verdere daling van het aantal geweldmisdrijven.

Dit is een KPI die aansluit bij de prioritering uit de Integrale Veiligheidsagenda (2023-2026). Het is geen verplichte BBV-indicator. Het aantal politieregistraties van overlast met verwarde personen is een nieuw opgenomen beleidsindicator. In 2024 en 2025 kwam Zevenaar ver onder het Gelders gemiddelde, een mooie prestatie.

We scoren onder het Gelders gemiddelde en gaan voor een verdere afname.  
Overigens is de indicator "Vernielingen en beschadigingen in de openbare ruimte" gewijzigd in "Vernielingen en misdrijven tegen openbare orde en gezag".

De verwijzingen naar Halt waren in 2024 nog boven het Gelders gemiddelde. Deze zijn in 2025 gedaald. Minder jongeren kregen een doorverwijzing naar Halt. Mogelijk is dit een effect van de verbeterde samenwerking in het zorg- en veiligheidsdomein, zodat we jongeren eerder en beter in beeld krijgen.

In 2025 zagen we een toename in het cijfer van winkeldiefstallen. We blijven wel onder het Gelders gemiddelde.

Het aantal banen en woningen is in de gemeente Zevenaar niet volledig in balans. Vanuit de geplande woningbouw opgave is het zaak om ook ruimte voor economie goed te borgen. Een gezonde economie draagt, net als een gezonde leefomgeving en een inclusieve samenleving, bij aan de brede welvaart. Voor het versterken van de lokale economie zetten we onder andere in op de uitbreiding van bedrijventerrein 7Poort. De voorkeur heeft het om het woon-werkverkeer zo beperkt mogelijk te houden. Naar verwachting stijgt de komende jaren het aantal woningen sterker dan het aantal banen.

De gemeente Zevenaar volgt de provinciale en landelijke trend. Het aantal vestigingen ten opzichte van de inwoners in de leeftijdscategorie 15 t/m 64 jaar stijgt. Oorzaak hiervoor is het relatief grote aantal oprichtingen en het nog beperkt aantal faillissementen. De verwachte stijging zet nog steeds door.

In schooljaar 2023-2024 was het aantal absoluut verzuimers in Zevenaar 1.10 op 1.000 leerlingen, en daarmee lager dan het Gelderse gemiddelde (5,1) en het landelijk gemiddelde (6,7). De scholen in onze gemeente werken goed samen om leerlingen op school te houden. Hierdoor was er minder sprake van absoluut verzuim.
De voorlopige cijfers over 2024-2025 laten een toename van absoluut verzuim zien. Dit kan grotendeels worden verklaard door het absoluut verzuim van nieuwkomersleerlingen, die tijdelijk geen onderwijsplek hadden.

In schooljaar 2023-2024 was het aantal leerlingen met relatief verzuim in Zevenaar 45 op 1.000 leerlingen, en daarmee hoger dan het Gelderse gemiddelde (28) en het landelijk gemiddelde (28). Het aantal meldingen was gelijk aan het percentage van het jaar daarvoor. Het gaat met name om verzuim in het voortgezet onderwijs. In schooljaar 2024-2025 hebben we ervoor gezorgd dat de school en de leerplichtambtenaar sneller samenwerken met de maatschappelijk werker op school. Hiermee komt zicht op achterliggende oorzaken van het zorgelijk verzuim en kan hieraan gewerkt worden.

Een voortijdig schoolverlater is een jeugdige die het onderwijs verlaat zonder startkwalificatie. Een startkwalificatie is minimaal een HAVO-diploma of MBO niveau 2. Het percentage voortijdig schoolverlaters in Zevenaar (2,10%) is in 2023-2024 licht gedaald ten opzichte van 2022-2023.  In 2022-2023 was het percentage voortijdig schoolverlaters in Zevenaar 2,50%. Voortijdig schoolverlaten blijft desondanks een aandachtspunt. Evenals voorgaande jaren zien we terug dat voortijdig schoolverlaten vooral bij MBO2 en MBO4 heeft plaats gevonden, op de leeftijd van 18 jaar. Reden voor uitval is motivatie en/of omstandigheden thuis. Voor het merendeel van de jongeren geldt dat zij weer terug naar school gegaan zijn. Dit gebeurt met hulp van de leerplichtconsulenten. Omdat er voor jongeren ook vorig jaar een gunstige arbeidsmarkt was, is een deel van de VSV-ers gaan werken.

Het percentage niet wekelijkse sporters betreft het aandeel inwoners van 19 jaar en ouder dat niet minstens één keer per week aan sport doet.
Het percentage inwoners dat in 2024 (nog) niet sport in de gemeente Zevenaar bedraagt 47,2% (bron: Waarstaatjegemeente.nl - 2024). Dit aandeel ligt hoger dan het landelijk (42,5%) en Gelders gemiddelde (43,1%). Het terugdringen van het aantal niet sporters blijft daarmee een belangrijk aandachtspunt. De gemeente zet in op het stimuleren van sport en bewegen, met als doel de gezondheid en vitaliteit van inwoners te versterken. Dit sluit aan bij het Sport- en Beweegbeleid 2021–2028, waarin wordt ingezet op het vergroten van sportdeelname, het bevorderen van een gezonde leefstijl en het wegnemen van drempels voor deelname. Ataro BV voert een deel van de activiteiten uit die bijdragen aan het bereiken van deze doelen.

Het percentage kinderen tot 18 jaar dat opgroeit in een gezin met een bijstandsuitkering bedraagt in Zevenaar 5%. Dit ligt gelijk aan het Gelders gemiddelde en onder het landelijke gemiddelde (6%).
Het gemeentelijk beleid richt zich op het verder terugdringen van kinderarmoede en het behouden van een niveau onder het landelijk gemiddelde. Daarbij wordt aangesloten bij recente ontwikkelingen, zoals de herziening van de Participatiewet met meer nadruk op maatwerk en bestaanszekerheid, de gunstige arbeidsmarkt die kansen biedt voor uitstroom uit de bijstand, en de groeiende aandacht binnen het onderwijs voor kansengelijkheid en het voorkomen van achterstanden.
De gemeente blijft inzetten op een integrale aanpak waarbij participatie, arbeid en onderwijs gezamenlijk bijdragen aan het voorkomen en verminderen van achterstanden bij kinderen.

Het percentage werkloze jongeren in Zevenaar ligt iets hoger dan het Gelders gemiddelde. Lokaal en regionaal wordt daarom actief ingezet op het voorkomen en terugdringen van jeugdwerkloosheid, in aansluiting op actuele ontwikkelingen in de Participatiewet en de regionale aanpak jeugdwerkloosheid.
Het jongerenloket van RSD de Liemers vormt hierbij een belangrijk instrument. Jongeren worden begeleid naar werk, onderwijs of een combinatie daarvan, met extra aandacht voor jongeren zonder startkwalificatie.
De regionale aanpak bestaat uit vier inhoudelijke lijnen, gericht op onder andere betere aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt, ondersteuning van kwetsbare jongeren en het benutten van kansen op de krappe arbeidsmarkt.
Met deze samenhangende aanpak streeft Zevenaar naar een stabiel en laag niveau van jeugdwerkloosheid, in lijn met regionale en landelijke doelstellingen.

In 2025 groeit de werkgelegenheid landelijk, regionaal en in Zevenaar licht, maar de arbeidsmarkt blijft overal structureel krap: de vraag naar personeel is groter dan het aanbod. Werkgevers in Midden Gelderland hebben moeite om vacatures te vervullen door schaarste en relatief hoge arbeidskosten. Tegelijkertijd is er een groep inwoners met potentie om met passende ondersteuning aan het werk te gaan. Daarom zet de gemeente Zevenaar in op het beter benutten van dit arbeidspotentieel, via samenwerking met regionale partners en werkgevers, gerichte begeleiding, het ontwikkelen van vaardigheden en het realiseren van duurzame plaatsingen. Hiermee wordt gewerkt aan een meer evenwichtige arbeidsmarkt en verdere groei van de lokale werkgelegenheid.

Zevenaar heeft relatief meer inwoners met een maatwerkvoorziening Wmo dan het Gelders gemiddelde. Dit verschil wordt door meerdere factoren verklaard:
Zevenaar heeft een relatief vergrijsde bevolking. Vergrijzing hangt sterk samen met een hoger gebruik van Wmo-voorzieningen, waardoor de vraag naar ondersteuning in Zevenaar groter is. In Zevenaar is een groot deel van de ondersteuning als maatwerkvoorziening georganiseerd. In andere Gelderse gemeenten vallen vergelijkbare vormen van ondersteuning onder algemene voorzieningen. Huishoudelijke ondersteuning is hiervan een voorbeeld. Hoewel steeds meer gemeenten deze keuze inmiddels (deels) terugdraaien, zorgt dit nog steeds voor een lager gemiddelde in Gelderland. Dit betekent dat het verschil tussen Zevenaar en Gelderland niet alleen voortkomt uit een hogere zorgvraag, maar ook uit verschillen in beleidsinrichting.

Vanuit Zevenaar is in 2025 0,2% van de jongeren met een delict voor de rechter verschenen. Dit staat gelijk aan het Gelders gemiddelde maar is minder dan het landelijk gemiddeld (0,3%). Het betrof 30 jongeren tussen de 12 en 21 jaar.
Ook hierin versterken we het preventief veld. We investeren in de pedagogische basis: een stabiele thuissituatie, een veilige schoolomgeving en voldoende mogelijkheden voor vrijetijdsbesteding. Samen met onze partners zoals Straatwerk/Jongerenwerk, HALT, Politie, het onderwijs en Iris Zorg proberen werken we aan het vroeg signaleren van risico's en jongeren perspectief te bieden.

Een jeugdbeschermingsmaatregel wordt door de rechter opgelegd. Het voorlopige cijfer laat een stabiele lichte daling zien. Dit is een trend die ook landelijk geldt. De trend past in de landelijke, regionale en lokale ontwikkelingen van de Hervormingsagenda en Toekomstscenario, waarbij we focussen op vroegsignalering, preventie en het zoveel mogelijk zorg leveren in het vrijwillig kader.

Zowel de stijging van gebruik van jeugdhulp als de toename van complexiteit per casus is een landelijke trend. Er is een aantal variabelen (wetenschappelijk aangetoond dat deze bijdragen aan instroom jeugdhulp) te noemen waardoor Zevenaar hoger scoort op gebruik jeugdhulp dan het Gelders gemiddelde:
• Zevenaar heeft meer kinderen met een handicap
• Zevenaar heeft meer kinderen met een lager opleidingsniveau
• Zevenaar heeft meer kinderen met een laag geboorte gewicht
• Zevenaar heeft meer volwassenen die gebruik maken van basis GGZ en/ of POH GGZ.
• Zevenaar heeft meer één-ouder- gezinnen.

Het beleid richt zich op het versterken van de eigen kracht van de inwoner en zijn sociale netwerk, en op het uitbreiden van het voorliggend veld. Met als effect dat inzet van jeugdhulp minder nodig is en korter ingezet kan worden. Hier zijn diverse initiatieven voor gestart of voortgezet:
De POH jeugd is uitgebreid naar bijna alle huisartsen van Zevenaar. Er zijn afspraken gemaakt met het onderwijs over de inzet van jeugdhulp binnen de school (schoolmaatschappelijk werk). We hebben de subsidie van het omgangshuis gecontinueerd, maar ook die van organisaties als Humanitas Home Start en Buurtgezinnen. En ook intern zijn er dingen veranderd: denk aan verbeterde werkprocessen, het inzetten van gezinscoaches en het goed beoordelen of een jeugdhulptraject niet al eerder kan worden afgesloten.

Het streven is om in de pas te lopen met het Gelders gemiddelde, dat is in 2025 en 2024 gelukt. De inzet van jeugdreclassering is een maatregel die wordt opgelegd door een rechter. Daarmee is onze invloed beperkt en proberen we vooral te voorkomen dat jongeren in dergelijke trajecten terecht komen. Dat gebeurt o.a. door de inzet van jongerenwerk, Halt, Iriszorg, leerplicht, maatschappelijk werk.

In 2025 is het aantal lopende re integratievoorzieningen binnen de gemeente Zevenaar verder toegenomen. Deze ontwikkeling sluit aan bij de bestuurlijke opdracht die de raad in december 2023 aan RSD de Liemers heeft verstrekt om inwoners met een grote afstand tot de arbeidsmarkt beter te ondersteunen.
Ondanks de kansrijke arbeidsmarkt vraagt de begeleiding van inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt – bij wie vaak sprake is van complexe en meervoudige problematiek – om maatwerkgerichte ondersteuning. Sinds 2024 wordt hier sterker op ingezet via gespecialiseerde, ingekochte partijen. De stijging van het aantal lopende re integratievoorzieningen is daarmee een logisch gevolg van de gekozen werkwijze: een investering in duurzame participatie en realistische uitstroom op de langere termijn, passend bij zowel de arbeidsmarktomstandigheden als de kenmerken van de doelgroep.

Het percentage werkzame beroepsbevolking in Zevenaar is de afgelopen jaren licht gestegen, mede dankzij intensievere participatie- en activeringsondersteuning voor inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt via RSD de Liemers. Toch blijft Zevenaar achter bij het Gelders gemiddelde. Dit hangt samen met structurele en demografische factoren zoals vergrijzing, lage arbeidsdeelname in specifieke doelgroepen en relatief hoge jeugdwerkloosheid, in combinatie met landelijke arbeidsmarktkrapte, wijzigingen in de Participatiewet en de groeiende nadruk op duurzame inzetbaarheid en een leven lang ontwikkelen.
Het beleid richt zich steeds sterker op een inclusieve arbeidsmarkt, met nadruk op vaardigheidsontwikkeling, leer-werktrajecten en een betere aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt. Regionale samenwerkingen en initiatieven op het snijvlak van onderwijs, werk en zorg bieden hierbij belangrijke kansen.
Om de arbeidsparticipatie te verhogen en het verschil met het provinciale gemiddelde te verkleinen, zet de gemeente in op gerichte maatregelen. Prioriteiten zijn onder andere betere regionale arbeidsmarktmatching, maatwerktrajecten voor jongeren en kwetsbare groepen, en een intensievere samenwerking met onderwijsinstellingen en werkgevers. Deze aanpak sluit aan bij de landelijke lijn om participatie te bevorderen, talenten optimaal te benutten en inwoners duurzaam toe te leiden naar werk of onderwijs.

De gemeente Zevenaar streeft naar zo min mogelijk inwoners met een bijstandsuitkering. Het aantal bijstandsgerechtigden per 10.000 inwoners ligt al jaren onder het landelijke en Gelderse gemiddelde en daalde in het verslagjaar licht. Dit hangt samen met de krappe arbeidsmarkt, de grotere beschikbaarheid van werk en de uitvoering van de bestuurlijke opdracht aan RSD de Liemers (2024–2026).
Deze opdracht richt zich op het benutten van onbenut arbeidspotentieel, het duurzaam behouden van werk en het stimuleren van participatie naar vermogen wanneer uitstroom nog niet mogelijk is. De herziening van de Participatiewet, met meer ruimte voor maatwerk, ondersteunt dit. In de begroting is echter rekening gehouden met een verwachte groei van het bijstandsbestand van circa +1,4%, waardoor het aantal bijstandsgerechtigden de komende jaren licht kan stijgen, ondanks de ingezette inzet op uitstroom en participatie.

Door de toename van het huishoudelijk afval is—ondanks de invoering van de nieuwe beleidsmaatregel voor de inzameling van luier- en incontinentiemateriaal—de hoeveelheid fijn restafval gestegen. Daarnaast is het aantal inwoners van onze gemeente in 2025 toegenomen.
Voor het berekenen van de hoeveelheid restafval per inwoner wordt standaard peildatum 1 januari van het betreffende jaar gehanteerd. Wanneer we dezelfde berekening uitvoeren met de peildatum 31 december van vorig jaar, komen we voor Zevenaar uit op 1 kg restafval minder per inwoner t.o.v. de waarde in Gelderland.

Hernieuwbare elektriciteit is elektriciteit die is opgewekt uit wind, waterkracht, zon of biomassa. Het laatst bekende cijfer is 31% in 2022. In Zevenaar zitten we iets boven het Gelders gemiddelde. Het doel is om in 2029 meer duurzame elektriciteit op te wekken.

Met de demografische druk bedoelen we het aantal personen van 0 tot 20 jaar én 65 jaar of ouder per honderd personen van 20 tot 65 jaar. Deze ligt in Zevenaar aanzienlijk hoger dan het landelijk- en Gelders gemiddelde.

Deze indicator betreft het gemiddelde totaalbedrag in euro’s per jaar dat een éénpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten (OZB + afvalstoffenheffing + rioolheffing). Het is een zo goed mogelijke inschatting op een bepaald moment. Hierdoor kan de uitkomst (licht) afwijken van andere publicaties. Voor afval en riool zijn we kostendekkendheid en voor de OZB hanteren we de inflatiecorrectie.

De indicator heeft betrekking op het gemiddelde totaalbedrag in euro’s per jaar dat een meerpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten (OZB + afvalstoffenheffing + rioolheffing). Het is een zo goed mogelijke inschatting op een bepaald moment. Hierdoor kan de uitkomst (licht) afwijken van andere publicaties. Voor afvalbeheer en rioolbeheer zijn we kostendekkendheid en voor de OZB hanteren we de inflatiecorrectie.

Deze beleidsindicator is een zo goed mogelijke inschatting op een bepaald moment. De waarde kan daardoor licht afwijken van andere publicaties.
De stijging in 2025 ten opzichte van 2024 is 4,4%.
De ontwikkeling van de woningmarkt voor de komende jaren schatten wij als volgt in:
2025 --> 2026 +15%
2026 --> 2027 +5%

De ambitie voor de woningbouw is het toevoegen van 150 tot 200 woningen per jaar. In 2025 zijn er ca. 191 woningen toegevoegd aan de woningvoorraad. Voor de komende jaren zitten er voldoende woningen in het programma om de gemiddelde jaarproductie te kunnen bereiken. Dit neemt niet weg dat we blijvend te maken hebben met een aantal onzekerheden. Met name de stikstofproblematiek, de toenemende netcongestie en beschikbaarheid van personeel.